به سوی راهبردهای کاهش خشونت در جامعه با فراتحلیل «نزاع»

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم انتظامی امین. تهران. ایران. نویسنده مسئول.

2 دانشیارگروه علوم اجتماعی دانشگاه آیت‌الله العظمی بروجردی(ره). بروجرد. ایران.

چکیده

هدف و زمینه: نزاع در زمره یکی از مهم‌ترین آسیب‌های اجتماعی جامعه به ‌شمار می‌رود که پیامدهای آسیب‌زایی بر جامعه برجای می‌گذارد. بر این مبنا این پژوهش در چارچوب فراتحلیل آسیب­های اولویت دار کشور به کندو کاو و جمع‌بندی عوامل موثر بر آسیب نزاع بر اساس برآیند یافته‌های به دست آمده در پژوهش های یک دهه اخیر ایران پرداخته است.
روش تحقیق: متناسب با ماهیت فراتحلیل، بعد از پالایش پژوهش‌های شناسایی شده طی سالهای 1388 تا 1397، در نهایت، 20 مطالعه واجد شرایط اولیه برای فراتحلیل شدند. یافته‌های آماری پژوهش های منتخب به کمک نرم افزار CMA2 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.
یافته‌ها و نتیجه‌گیری: نتایج فراتحلیل نشان داد در مورد فرضیات مربوط به نزاع نشان داد که هفت متغیر پرتکرار در میان مطالعات، همگی تأثیر معناداری بر نزاع یا گرایش به نزاع در افراد دارند. تحصیلات با اندازه اثر متوسط 352/0-، سن با اندازه اثر متوسط 331/0-، پایگاه اقتصادی اجتماعی با اندازه اثر متوسط 270/0- و کنترل اجتماعی با اندازه اثر متوسط 239/0- همگی تأثیر معکوس و بازدارنده‌ای بر نزاع و پتانسیل بروز آن در افراد نشان دادند. در مقابل، متغیرهای احساس محرومیت نسبی با اندازه اثر متوسط 309/0، قوم گرایی با اندازه اثر متوسط 427/0 و احساس آنومی با اندازه اثر متوسط255/0، تأثیر مستقیم و محرک بر نزاع یا پتانسیل بروز آن در افراد نشان داده‌اند. بر اساس نتایج به دست آمده  از این فراتحلیل، که در واقع برآیند نتایج پژوهش‌های معتبر اخیر در کشور بوده، پیشنهادهای کاربردی جهت پیشگیری و کاهش جرمِ نزاع در جامعه ارائه شده است و نتیجه گرفته شد با افزایش نارضایتی اجتماعی،‌ ناسازگاری اجتماعی، انزوای اجتماعی و  محرومیت نسبی میزان گرایش به نزاع افزایش خواهد یافت.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Towards Strategies to Reduce Violence in Society via Meta-analysis of "Quarrel"

نویسندگان [English]

  • mohamd reza poyafar 1
  • gholamreza tajbakhsh 2
1 Assistant Professor & Faculty Member, Amin Police Academy, Tehran, Iran, Corresponding author.
2 Associate Professor, Social Sciences Dept., Ayatollah Boroujerdi University, Boroujerd, Iran.
چکیده [English]

Background and Aim: Quarrel is one of the most important social harms in society that leaves deleterious consequences on society. Accordingly, in the framework of meta-analysis of the country's priority injuries, the study has looked into and wrapped up the factors affecting the harm of the quarrel based on the results of the findings obtained in the research projects conducted in Iran in the last decade.
Method: In accordance with the nature of meta-analysis, following screening the identified studies in years 2009 to 2018, finally, 20 studies were eligible for meta-analysis. Statistical findings of selected studies were analyzed using CMA2.
Findings and Conclusion: The results of meta-analysis on assumptions related to quarrel indicated that there are seven frequently repeated variables in the studies, all have a significant impact on the quarrel or individual’s tendency toward quarrel. Education with an average impact factor of -0.352, age with an average impact factor of -0.331, socioeconomic base with an average impact factor of -0.270 and social control with an average impact factor of -0.239 have had inverse and deterrent impacts on quarrel and its potential for its occurrence on the part of individuals. In contrast, the variables of relative deprivation with an average impact factor of 0.309, ethnicity with an average impact factor of 0.427 and sense of anomie with an average impact factor of 0.255, have displayed a direct and stimulating impact on quarrel or its up-to-date potential among individuals. Based on the results of this meta-analysis, which has been in fact the result of recent valid research in the country, practical suggestions have been presented to prevent and reduce the crime of quarrel in society and it was concluded that increasing social dissatisfaction, social incompatibility, social isolation and relative deprivation will increase the tendency to quarrel.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social Harm
  • Crime
  • quarrel
  • meta-analysis
  • prevention
  • اسکندری، کیامرز (1393) بررسی جامعه­شناختی عوامل موثر بر گرایش به نزاع دسته جمعی در شهرستان اهواز پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی.
  • ﺍﻓﺸﺎﻧﯽ، ﺳﯿﺪ ﻋﻠﯽ ﺭﺿﺎ؛ ﻧﻮﺍﺋﯽ، ﺳﻌﯿﺪ؛ ﺩﻟﺒﺎﺯﯼ ﺍﺻﻞ، ﻣﺠﺘﺒﯽ (1394) بررسی پدیده نزاع در بین شهروندان ساکن شهر یزد فصلنامه پژوهش های راهبردی مسائل اجتماعی ایران شماره ۹ از ۷۹ تا ۹۴.
  • افشانی، سیدعلیرضا؛ کریمی منجرمویی، یزدان (1397) بررسی عوامل اجتماعی موثر بر گرایش به نزاع دسته جمعی در شهرستان لردگان فصلنامه انتظام اجتماعی سال دهم شماره اول از ۴۹ تا ۶۹.
  • بخارایی، احمد؛ بیات، بهرام؛ پرکیانی، طاهره (1395) مطالعه عوامل اجتماعی موثر بر گرایش به نزاع‌های خیابانی در شهرستان بندرعباس پژوهشنامه نظم و امنیت انتظامی سال نهم شماره دوم اذر ۹۷ تا ۱۱۷.
  • بهزادی‌فر، بهروز (1395) بررسی عوامل جامعه‌شناختی موثر بر نزاع فردی در بین جوانان ۱۵ تا ۲۵ سال در شهرستان سرپل ذهاب در سال ۱۳۹۴ پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی.
  • حسین زاده، علی حسین؛ نواح، عبدالرضا؛ عنبری، علی (1390) بررسی جامعه‌شناختی عوامل موثر بر گرایش به نزاع دسته جمعی (مورد مطالعه شهر اهواز) فصلنامه دانش انتظامی سال سیزدهم شماره دوم از ۱۹۱ تا ۲۲۵.
  • ربانی، رسول؛ عباس زاده، محمد؛ نظری، جواد (1388) بررسی عوامل اجتماعی فرهنگی موثر بر گرایش به نزاع جمعی (مطالعه موردی شهرستان‌های منتخب استان ایلام) علمی پژوهشی انتظام اجتماعی سال اول شماره سوم از ۱۰۳ تا ۱۲۶.
  • سعادت، علی(1395) تبیین عوامل موثر در شکل‌گیری نزاع‌های دسته جمعی در شهر یاسوج پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد مطالعات فرهنگی دانشگاه کاشان.
  • سعادتی شامیر، ابوطالب (1394) عوامل موثر بر وقوع نزاع و درگیری و راه‌کارهای پیشگیری از آن دفتر تحقیقات کاربردی فرماندهی انتظامی استان خراسان شمالی.
  • سعیدی‌نسب، سیدمجید (1394) بررسی نزاع دسته‌جمعی علل و راه‌کارهای پیشگیری از آن در شهر دهدشت، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی.
  • شریعتی، مسعود؛ مهاجری، محمدکاظم؛ ملکی، ابوالفضل (1391) بررسی عوامل موثر بر تمایلات بالقوه به نزاع‌های دسته جمعی در شهرستان خدابنده فصلنامه پژوهش‌های انتظام اجتماعی سال چهارم شماره دوم از ۹۵ تا ۱۱۸.

 

 

  • صداقت زادگان، شهناز؛زاهدی، محمد جواد؛بهزادی فر، بهروز (1396) عوامل جامعه­شناختی مرتبط با نزاع و درگیری جوانان در سرپل ذهاب (با تاکید بر خانواده) فصلنامه پژوهش­های انتظامی اجتماعی زنان و خانواده دوره پنجم شماره یک از ۲۰ تا ۳۸.
  • عبدالرحمانی، رضا؛ایارگر، حسین (1395) تاثیر رسانه‌های جمعی در وقوع و گسترش نظام‌های فردی فصلنامه دانش انتظامی شماره ۷۳ از ۵۳ تا ۸۰.
  • عشایری، طاها؛ عباسی، الهام؛ جسارتی، علی؛ نطقی، علی (1394) تعیین عوامل موثر بر شکل‌گیری نزاع دسته جمعی در فضای شهری (مورد مطالعه شهرستان مشکین شهر) پژوهشنامه جغرافیایی انتظامی سال پنجم شماره نوزدهم از ۴۹ تا۷۶.
  • گلمرادی، روح الله (1393) بررسی جامعه‌شناختی گرایش به نزاع جمعی پایان نامه کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس.
  • موسوی، سیدحمید (1394) بررسی رابطه برخی از عوامل موثر بر گرایش به نزاع‌های دسته جمعی در شهر دزفول پایان نامه کارشناسی ارشد علوم اجتماعی دانشگاه شهید چمران.
  • میرفردی، اصغر؛ احمدی، سیروس؛ صادق نیا، آسیه (1390) میزان گرایش به نزاع جمعی در میان مردان ۱۵ تا ۶۵ سال شهرستان بویراحمد و عوامل موثر بر آن فصلنامه مطالعات امنیت اجتماعی از ۱۴۷ تا ۱۷۷.
  • نجاری، مهدی (1397) بررسی میزان گرایش به نزاع و درگیری در بین شهروندان و عوامل مرتبط با آن (مورد مطالعه شهر ارومیه) دفتر تحقیقات کاربردی فرماندهی انتظامی استان آذربایجان غربی.
  • نصیری، نورالله (1393) بررسی عوامل اجتماعی فرهنگی موثر بر گرایش به نزاع های دسته جمعی شهرستان کارون پایان نامه کارشناسی ارشد علوم اجتماعی دانشگاه چمران.
  • نیکدل، فریبرز؛ پیراسته مطلق، علی اکبر (1394) خشم صفت -حالت و شیوه­های کنترل خشم و گرایش افراد به نزاع دسته جمعی فصلنامه پژوهش­های راهبردی امنیت و نظم اجتماعی سال چهارم شماره اول از ۱۱۷ تا ۱۳۰.